ئیرما irma

گزارش های رسیده از تهران، حاکی از حضور گسترده ی مردم در خیابان ها و شعارهای آزادی خواهانه علیه حکومت استبدادی است. بنابر این گزارش ها در تمامی نقاط تهران مردم به خیابان ها آمده اند. از شمال تا جنوب تهران و از شرق تا غرب تهران مردم در حال سر دادن شعارهای ضد حکومتی هستند. شعارها راس رژیم را هدف قرار داده است. گزارش شده است چهار نفر بر اثر تیراندازی پلیس کشته...

مرگ روحانی انسانگرایی که‌پایه‌های قدرت وساختاروسوسه‌انگیزآنرابه‌هیچ می انگاشت ،واکنش های عمیقی درسطح جامعه‌به‌خفقان درآمده‌کشورراموجب شده‌است.آقای منتظری که‌ یکی ازمبتکرین وپایه‌گذاران تئوری ولایت فقیه بود،دراواخرعمر،بادیدی متفاوت وانتقادی به‌آن چیزی که‌درآستانه‌ وپس ازبه‌قدرت رسیدن معممین به‌پایه‌ی اساسی رژیم جمهوری اسلامی تغییرشکل داده‌بود،نگاه‌میکردوبارهاشیوه‌ حکومتگران درکشوررابابی پروائی ستایش آمیزی به‌نقدکشیده‌بود.مستبدین حاکم برکشور،دیدگایهای اورابرنمی تافتند،لاجرم محدودکردن وبه‌انزواکشیدن افکاوآرمانهای اورابرگزیدند،مشتی که‌برسندان کوبیده‌ و می کوبند.شخصیت آیت الله‌ منتظری رابایدازدومنظرمتفاوت موردبرسی قرارداد؛نخست جنبه‌انسانی وروحانی ،سپس سویه‌ی سیاسی واجتماعی تفکرات او،چونان شخصیتی تاثیرگذاربرتحولات سی ساله‌ گذشته‌،بویژه‌درسالهای اخیرکه‌سیرتحولات کشورمدام درحال تغییروتکوین بوده‌است.

به‌این مهم می توان جنبه‌های تطبیقی ازدوشخصیت سیاسی،پیش وپس ازانقلاب 1979 رااضافه‌کرد؛ ازدیدگاه تاریخی واجتماعی هردوآیت الله‌ به‌انقلاب ایران تعلق دارندوجنبه‌های متفاوت ازشخصیت انقلاب ایران رابنمایش می گذارند ،خمینی ومنتظری،اولی تشنه‌قدرت بابهره‌جویی ازهمه‌ابزارهای رواونارو،شریف وشیطانی وقربانی کردن هرآنچه‌که‌انسانی وزیباست دربرپاساختن اندیشه‌ی حکومت اسلامی،دومی ستایش کننده‌زندگی،شیفته‌آرمانهای انسانی واخلاقی که‌بانادیده‌گرفتن ساختارو اهرمهای قدرت وحکومت به‌روحانی انسان دوست وآرمانگردرتاریخ معاصرکشورتبدیل شد.

خالید شه‌یدا

ئه‌ی دڵ ڕفێن ...

ئه‌ی جوانترین خونچه‌ی گوڵان

ده‌تكه‌م به‌ گوڵی خۆم ...

بۆ گوڵدانی غوربه‌تی خۆم

ده‌تكه‌م به‌ مۆم ...

بۆ شه‌وانی تاریكی خۆم

ده‌تكه‌م به‌ ئاو ..

بۆ ڕۆژانی تێنوه‌تی خۆم

كه‌ تێنووم بوو ده‌تخۆمه‌وه‌

نه‌وه‌ك ڕۆژێك نه‌تبینمه‌وه‌

ده‌تكه‌م‌ به‌ نان ..

بۆ‌ ڕۆژانی برسیه‌تی خۆم

كه‌ برسیم بوو ده‌تخۆم

تا مه‌رگ ڕۆژێ نه‌گری یه‌خه‌م

وه‌کو خودای عه‌شق

ده‌تكه‌م به‌ قیبله‌ی هه‌میشه‌ییم

به‌ شه‌و و ڕۆژ ده‌تپه‌رستم

تا له‌ دیده‌نت تێربم

ده‌ترسم نه‌وه‌ك ڕۆژێ له‌ ناكاو له‌ به‌رچاوم ون بی

منیش له‌ تاوان شێت بم ...

هانۆڤه‌ر 24.05.09

در آلمان گروهی از اندیشمندان و پژوهشگران، تحقیقاتی وسیع را در کشف سرچشمه‌ی اندیشه‌های ضدیهودی و گرایش‌های فاشیستی پیش بردند. میراث فیلسوفان "مکتب فرانکفورت" در پاسداری از دموکراسی و تقویت جامعۀ مدنی همچنان معتبر است.

در "مکتب فرانکفورت" گروهی از پژوهشگران علوم انسانی و اجتماعی گرد آمده بودند که بیشتر در "انستیتوی تحقیقات اجتماعی" در فرانکفورت کار و تحقیق می‌کردند. نامی‌ترین نمایندگان آنها تئودور آدورنو و ماکس هورکهایمر بودند.

با قدرت گرفتن رژیم نازی در آلمان به سال ۱۹۳۳، بیشتر پژوهشگران "مکتب فرانکفورت" از آلمان گریختند و غالب آنها به آمریکا رفتند. پس از شکست رژیم نازی، برخی از نمایندگان مکتب به آلمان برگشتند و کار تحقیقاتی را در "انستیتوی تحقیقات اجتماعی" از سر گرفتند. این نهاد فرهنگی در تحکیم پایه‌های دموکراتیک در آلمان فدرال نقش برجسته‌ای ایفا کرد.

نمایشگاهی که به تازگی در "موزه یهودیان" در فرانکفورت برگزار شده، کار و زندگی نمایندگان مهم مکتب را به ویژه در دوران بازگشت به آلمان و ادامه‌ی فعالیت علمی، به نمایش می‌گذارد. نمایشگاه با ارائه‌ی نمونه‌هایی از کار و تلاش پژوهشگران می‌کوشد، گستردگی و پیچیدگی این شبکه را نشان دهد.

فرار از وحشت و ترور

اعضای مکتب فرانکفورت نه بر پایه‌ی پیوندهای تشکیلاتی، بلکه بر اساس روابط انسانی با هم در تماس بودند، و همه آنها هم جامعه‌شناس نبودند. برای نمونه ویلهلم دیترله (۱۸۹۳ – ۱۹۷۲) کارگردان سینما نیز در میان اعضای اصلی "مؤسسه تحقیقات" بود، و علتش آن بود که او قبلا در کالیفرنیا در همسایگی آدورنو زندگی می‌کرد.

با وجود این تفاوت‌ها، تمام اعضای مکتب فرانکفورت در یک چیز مشترک بودند: آنها روشنفکرانی یهودی بودند که از وحشت رژیم نازی به آمریکا مهاجرت کردند و در تبعید روابط خود را با هم حفظ کردند.

در آن دوران ارتباط معنوی در درجه اول از طریق نامه‌نگاری صورت می‌گرفت. پژوهشگران در نامه‌های بیشمار خود، درباره‌ی مسائل اجتماعی و فرهنگی به تبادل نظر می‌پرداختند. فریدریش پولوک، جامعه شناس و اقتصاددان نزدیک به مکتب فرانکفورت، به سال ۱۹۶۳ در این باره چنین توضیح می‌دهد: «مؤسسه تحقیقات از سال ۱۹۳۱ درباره‌ی دیدگاه کارگران و کارمندان آلمانی نسبت به جمهوری وایمار، سوسیالیسم و به طور کلی زندگی به مطالعه‌ای وسیع دست زد. مطالعات ما به این نتیجۀ نگران‌کننده رسید که جنبش کارگری برای مقاومت در برابر رژیم خودکامه‌ای که به قدرت نزدیک می‌شد، توان زیادی نداشت. این تحقیقات به آخر نرسید، زیرا چیزی نگذشت که نازی‌ها قدرت را در آلمان به دست گرفتند. آنها "مؤسسۀ تحقیقات" را تعطیل کردند، همکاران آن را از فعالیت بازداشتند و بایگانی بی‌نظیر آن را که اسنادی بیشمار از تاریخ رشد ناسیونال سوسیالیسم داشت، ضبط کردند».

تدارک فکری طغیان جوانان

برخی از اندیشمندان "مکتب فرانکفورت" مانند آدورنو، در تدارک پایه‌های فکری طغیان جوانان که به جنبش ۶۸ معروف شده، نقشی انکارناپذیر داشتند، و این به کار سترگی که مؤسسه در سال‌های پس از جنگ انجام داد، بر می‌گردد. جوانان برای طرح اعتراضات خود، در موارد بسیار به مطالعات و نتیجه‌گیری‌های مکتب فرانکفورت استناد می‌کردند.

برای نمونه، در سال ۱۹۵۱ در "مؤسسۀ تحقیقات" یک کار گروهی به تحقیق درباره روحیه و روانشناسی انسان آلمانی اختصاص یافت. در این دوران جامعۀ آلمان تلاش می‌کرد هرچه بیشتر از گذشته فاصله بگیرد و با غرق شدن در رفاه برآمده از "معجزه‌ی اقتصادی" خاطرات تلخ فاشیسم و جنگ را فراموش کند. در چنین شرایطی، مؤسسه طی یک آزمون ۱۸۰۰ نفر از شهروندان را برگزید تا درباره‌ی یک متن بحث و گفت‌وگو کنند. پژوهشگران از تحلیل دیدگاه‌ها و نظرات به این نتیجه رسیدند که گرایش به عقاید ضدیهودی و تام‌گرایی در جامعه بسیار بالاست.

با این که مطالعات اندیشمندان مکتب فرانکفورت در میزان وسیعی منتشر نمی‌شد، اما مقام علمی و حیثیت اجتماعی آنها مدام بالاتر می‌رفت. هورکهایمر مدیر مؤسسه و همکارش آدورنو در محافل علمی و دانشگاهی از نفوذ زیادی برخوردار شدند. آنها خود را در گوشه‌ی غبارگرفته‌ی کتابخانه محبوس نمی‌کردند، بلکه به طور زنده در بحث‌های اجتماعی شرکت می‌کردند و نسبت به روندهای غیردموکراتیک در جامعه هشدار می‌دادند.

بیشتر سخنگویان و فعالان "مکتب فرانکفورت" با این وظیفۀ اخلاقی و تاریخی به آلمان برگشتند که نباید این کشور را به حال خود وا گذاشت تا جرثومۀ فاشیسم و فساد بار دیگر در آن رشد کند. اگر امروزه پایه‌های دموکراسی را در آلمان استوار می‌بینیم، تا حد زیادی مدیون زحمات و تلاش‌های آنهاست.

میراث غنی و گرانبار "مکتب فرانکفورت" تا امروز به روحیه‌ی کاوشگر و انتقادی در علوم انسانی نیرو و نشاط می‌بخشد. برخی از مقالات هورکهایمر و آدورنو، از جمله کتاب مشهور آنها به نام "دیالکتیک روشنگری" به زبان فارسی ترجمه شده است.

علی امینی

تحریریه: بابک بهمنش

برگرفته‌:رادیودویچه‌وله‌

«سازمان شفافیت بین‌المللی» گزارش سالانه‌ی خود را منتشر ساخت. این گزارش کشورهای جهان را بر پایه‌ی فساد در بخش‌های دولتی رده‌‌بندی می‌کند. ایران در میان ۱۸۰ کشور جهان، در رده‌ی ۱۶۸ قرار دارد. آلمان در مقام چهاردهم است.

سازمان شفافیت بین‌المللی (Transparency International) گزارش خود را برپایه‌ی ارزیابی از فساد دولتی تنظیم می‌کند. سنجیدارهای این فساد، اختلاس، رشوه‌گیری، خرید و فروش پست‌های دولتی، رشوه‌پذیری دستگاه قضایی، فساد مالی در میان سیاستمداران و مقام‌های دولتی، عدم مقابله کافی یا ناکارایی در پیکار علیه مواد مخدر و غیره است.

در گزارش تازه‌ی سازمان شفافیت بین‌المللی، نام ۱۸۰ کشور جهان به چشم می‌خورد. رتبه‌ی نخست را در این نمایه، کشور نیوزیلند به دست آورده است که در پیکار علیه فساد در دستگاه‌های دولتی، بیشترین امتیاز را از آن خود کرده است.

پس از کشور نیوزیلند، به ترتیب دانمارک، سنگاپور، سوئد و سوئیس قرار دارند که در مبارزه با فساد از خود کارایی خوبی نشان داده‌اند. در رده‌ی ششم تا دهم این نمایه، نام کشورهای فنلاند، هلند، استرالیا، کانادا و ایسلند به چشم می‌خورد. آلمان در رده‌ی چهاردهم، بریتانیا در رده‌ی هفدهم و ایالات متحده‌ی آمریکا در رده‌ی نوزدهم قرار دارند.

ایران در رده‌های پایین جدول

طبق نمایه‌ی سازمان شفافیت بین‌المللی، سومالی فاسدترین کشور جهان است و در قعر جدول جای دارد. افغانستان به دلیل شکوفایی تجارت با مواد مخدر، در رده‌ی ۱۷۹یعنی یکی مانده به آخر قرار دارد. در کنار این دو کشور، کشورهای برمه، سودان و عراق نیز جزو فاسدترین کشورهای جهان هستند.

جمهوری اسلامی ایران با کسب فقط ۸/ ۱ امتیاز مکان ۱۶۸ ‌جدول را به خود اختصاص داده و با فاسدترین کشورهای جهان فاصله‌ی اندکی دارد. تازه ایران همین جایگاه را نیز با کشورهایی چون بروندی، گینه، هائیتی و ترکمنستان شریک است. بر این پایه می‌توان گفت که تنها هفت کشور در جهان از دیدگاه فساد در دستگاه‌های دولتی، در وضع وخیم‌تری نسبت به جمهوری اسلامی ایران قرار دارند.

سازمان شفافیت بین‌المللی چیست؟

سازمان شفافیت بین‌المللی نهادی است عام‌المنفعه که برای پیکار علیه فساد در نهادهای دولتی کشورهای جهان تشکیل شده است. این سازمان طرفدار رعایت استانداردهای اخلاقی در مناسبات قدرت و تحکیم پیوندهای سالم میان دولت، با بخش اقتصاد و جامعه‌ی مدنی است.

سازمان شفافیت بین‌المللی در بیش از ۱۰۰ کشور جهان فعالیت دارد. این سازمان بودجه‌ی خود را از راه کمک‌های مالی بنیادها، شرکت‌ها و نهادهای گوناگون اجتماعی و دولتی به دست می‌آورد. این سازمان در سال ۱۹۹۳ توسط پتر ایگن، رییس پیشین بانک جهانی تاسیس شد. در حال حاضر یک بانوی کانادایی به نام هوگته لابل در راس این سازمان قرار دارد.

سازمان شفافیت بین‌المللی در گزارش اخیر خود از کاستی‌ها در پیکار قاطع علیه فساد در بسیاری از کشورهای جهان انتقاد کرده است. به گزارش این سازمان، در بیشتر ۱۸۰کشور جهان، رشوه‌گیری به عنوان یکی از بدترین اشکال فساد در دستگاه‌های دولتی گسترش دارد.

برگرفته‌:وبسایت دویچه‌وله‌

خالید شه‌یدا

بخه‌وه‌ بێ خه‌م

خه‌ڵكی سه‌رانسه‌ری هه‌موو دونیا

كه‌ گوێیان به‌م هه‌واڵه‌ زرینگایه‌وه‌

ده‌رهه‌ق به‌ تۆ ئه‌نجامیان دا

نیگاران بوون ..

ڕاسته‌ تۆ له‌ مردن نه‌ترسای

كه‌ په‌تیان خسته‌ گه‌رده‌نت

هه‌ر وه‌كو شێر نه‌راندت

تا ئه‌و چركه‌ش له‌ ژێر په‌تی سێداره‌ بووی

به‌ڵام باكت له‌ مردن هه‌رگیز نه‌بوو‌

چونكه‌ كورد بووی ..

بخه‌وه‌ بێ خه‌م

تۆ شه‌هیدی و سینبوڵێكی پیرۆزی نیشتمانی

تۆ نه‌مردی ڕوحت هه‌ر زیندوه‌

وه‌كو هه‌ڵۆی سه‌ر شاخه‌كان

به‌ سه‌ر شاری سنه‌ ده‌خولێته‌وه‌

سرودی پێشمه‌رگه‌ ده‌چڕێ

تۆ ڕوحت پڕ بووه‌

له‌ تیشكی به‌رائات

ئاسمانی سنه‌ت هه‌موو ڕۆناك كردۆته‌وه‌

بخه‌وه‌ بێ خه‌م

ئه‌ی شێره‌ كوڕه‌كه‌ و ڕۆڵه‌ به‌جرگه‌كه‌ی سنه‌

به‌ڕاستی تۆ ئیسپاتت كرد

كه‌ كوردی ....

به‌ڕاستی تۆ سه‌لماندت كه‌ نه‌به‌ردی

شه‌مشه‌مه‌كوێره‌كانت پێش مردن

ڕسوا كرد

كه‌ ئێوه‌ دیكتاتۆرن له‌ نه‌مانتان ده‌ترسن

به‌ڵام من له‌ ئێوه‌ مه‌زنترم

چونكه‌ له‌ پێناوی نیشتمانێك ده‌مرم

ئێوه‌ن دژی مرۆڤایه‌تی و دیموكراسی و ئازادین

ئێوه‌ له‌ ژێر باڵی شه‌یتانه‌كان و حه‌با به‌سه‌ره‌كان

حوكمی قه‌ره‌قووش ده‌ده‌ن

ئاینده‌تان زۆر نزیكه‌

ڕۆژێك دادێ ....

میلله‌ت هه‌مووی لێتان هه‌ڵسێ

بكه‌ونه‌ به‌ر گاشه‌ به‌ردان

قه‌یسه‌ریتان لێبكه‌نه‌ كونه‌ مشك

ئه‌وسا جێگا نابێ خۆتانی لێێوه‌شێرن

هه‌ی هه‌ش و خاكتان به‌سه‌ر

باش بزانن ....

١٣/٣/ ٢٠٠٩

ئه‌لمانــــــــــــــــــــــــیا